Top 11 Các Phong Tục Ngày Tết Nguyên Đán Của Người Việt
Tết Nguyên Đán không chỉ là dịp sum vầy mà còn là thời điểm để người Việt gìn giữ Các phong tục ngày Tết Nguyên Đán đẹp đẽ đã tồn tại qua nhiều thế hệ. Từ lễ cúng ông Công, ông Táo cho đến tục xông đất, mừng tuổi hay những điều kiêng kỵ đầu năm, mỗi phong tục đều mang ý nghĩa riêng, thể hiện mong ước về một năm mới bình an và may mắn. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về những nét văn hóa đặc trưng ấy, đồng thời gợi mở thêm cảm hứng chuẩn bị cho mùa Tết, nhất là khi nhiều gia đình và doanh nghiệp đang tìm kiếm dịch vụ in lịch để bàn số lượng ít để đón năm mới một cách trọn vẹn hơn.
Các phong tục ngày Tết Nguyên Đán
Lễ cúng ông Công, ông Táo (23 tháng Chạp)
Lễ cúng ông Công, ông Táo vào ngày 23 tháng Chạp là phong tục mở đầu cho mùa Tết của người Việt. Đây là nghi lễ tiễn Táo Quân về trời để báo cáo việc bếp núc, gia đạo trong suốt một năm. Nhiều gia đình chuẩn bị mâm cơm cúng trang trọng, thả cá chép để tiễn Táo Quân và dọn dẹp nhà cửa sạch sẽ nhằm đón năm mới với nhiều điều may mắn, thuận lợi.
Cúng Giao Thừa và đón năm mới
Cúng Giao Thừa là thời khắc linh thiêng nhất, đánh dấu sự chuyển giao giữa năm cũ và năm mới. Gia đình thường bày mâm cúng ngoài trời và trong nhà để tiễn những vị thần cai quản năm cũ và nghênh đón các vị thần mới. Sau lễ cúng, mọi người cùng quây quần đón thời khắc giao thừa, chúc nhau những lời tốt đẹp và bắt đầu năm mới với tâm thế bình an, hân hoan.
Xông đất – Người đầu tiên bước vào nhà đầu năm
Xông đất là phong tục quan trọng vì người đầu tiên bước vào nhà trong năm mới được tin rằng sẽ mang theo vận khí cho cả gia đình. Gia chủ thường chọn người hợp tuổi, tính tình vui vẻ, đàng hoàng để mang đến may mắn, tài lộc và năng lượng tích cực. Đây là phong tục thể hiện niềm tin sâu sắc của người Việt vào những điều lành trong khởi đầu năm mới.
Mừng tuổi (lì xì) đầu năm và lời chúc Tết
Mừng tuổi đầu năm hay lì xì là phong tục phổ biến, nhất là với trẻ em và người lớn tuổi. Những bao lì xì đỏ tượng trưng cho tài lộc, hạnh phúc và điều may mắn. Khi lì xì, mọi người trao nhau lời chúc tốt đẹp như sức khỏe, học hành tấn tới, làm ăn phát đạt. Đây là nét đẹp văn hóa thể hiện tinh thần sẻ chia niềm vui đầu xuân.
Chúc Tết, thăm hỏi họ hàng và bạn bè
Việc chúc Tết và thăm hỏi họ hàng là cách để gắn kết tình cảm gia đình và xã hội. Trong những ngày đầu xuân, mọi người thường đến nhà ông bà, bố mẹ hoặc người thân để gửi lời chúc và hỏi thăm sức khỏe. Các cuộc gặp gỡ đầu năm giúp thắt chặt sự gắn bó, tạo không khí ấm áp đặc trưng của Tết cổ truyền Việt Nam.
Dọn nhà ngày tết
Dọn nhà trước Tết là phong tục lâu đời của người Việt, mang ý nghĩa “tống cựu nghinh tân” – bỏ đi những điều không may mắn, đón chào năm mới sạch sẽ và thuận lợi. Việc lau dọn thường diễn ra vào 25 – 28 Tết, bao gồm tổng vệ sinh nhà cửa, giặt giũ, sửa sang đồ đạc và trang trí không gian sống. Người Việt quan niệm nhà cửa sạch đẹp sẽ giúp rước tài lộc và may mắn vào đầu năm.
Nấu bánh chưng
Bánh chưng là biểu tượng của Tết Việt. Việc nấu bánh chưng thường bắt đầu vào 27 – 29 Âm lịch. Mọi người cùng nhau rửa lá dong, vo gạo nếp, sơ chế thịt, gói bánh rồi ngồi canh nồi bánh xuyên đêm. Phong tục này thể hiện sự sum vầy, ấm áp và tinh thần tôn vinh truyền thống “uống nước nhớ nguồn”.
Tảo mộ
Tảo mộ là nghi lễ dọn dẹp, thăm viếng mộ phần tổ tiên vào những ngày cuối năm. Gia đình thường đến nghĩa trang để quét dọn, sửa sang, thắp hương và cúng lễ. Phong tục thể hiện lòng kính trọng đối với người đã khuất, đồng thời cầu mong tổ tiên phù hộ cho năm mới bình an, hanh thông.
Cúng tất niên
Lễ cúng Tất Niên diễn ra vào chiều hoặc tối ngày 30 Tết, đánh dấu thời khắc kết thúc năm cũ.
Mâm cỗ tất niên thường gồm: gà luộc, bánh chưng, giò chả, xôi, hoa quả và rượu.
Gia đình sum họp đầy đủ để cảm ơn trời đất, tổ tiên và cầu chúc năm mới may mắn. Đây cũng là dịp để mọi người ngồi lại bên nhau, kể chuyện và chia sẻ niềm vui.
Đón giao thừa
Đón giao thừa là thời khắc chuyển giao giữa năm cũ và năm mới, mang ý nghĩa xua đi điều xấu và đón điều tốt lành.
Người Việt thường:
- Thắp hương cúng trời đất và tổ tiên
- Xuống đường xem pháo hoa
- Trao nhau lời chúc đầu năm
- Kiêng cãi vã, giữ tinh thần vui vẻ
Khoảnh khắc giao thừa tượng trưng cho hy vọng, khởi đầu mới và năng lượng tích cực.
Trưng mâm ngũ quả
Mâm ngũ quả là vật phẩm không thể thiếu trên bàn thờ ngày Tết.
Theo quan niệm truyền thống, ngũ quả tượng trưng cho ngũ hành (Kim – Mộc – Thủy – Hỏa – Thổ) và lời cầu mong một năm đủ đầy.
Tùy theo từng miền, mâm ngũ quả có cách bài trí khác nhau:
- Miền Bắc: chuối – bưởi – cam – quýt – táo
- Miền Trung: lựa quả theo màu sắc hài hòa
- Miền Nam: cầu – sung – dừa – đu đủ – xoài
Mâm ngũ quả thể hiện mong ước an khang, thịnh vượng và tài lộc trong năm mới.
Tết Nguyên Đán không chỉ là thời khắc chuyển giao năm mới mà còn là dịp để mỗi người hướng về cội nguồn và trân trọng những giá trị văn hóa lâu đời. Những phong tục như cúng Giao Thừa, xông đất, lì xì hay chúc Tết đã trở thành nét đẹp không thể thiếu, góp phần tạo nên bản sắc đậm đà của người Việt. Khi hiểu rõ ý nghĩa của từng phong tục, chúng ta càng thêm trân trọng không khí sum họp và những điều may mắn đầu năm. Trong bối cảnh chuẩn bị cho mùa xuân mới, nhiều gia đình và doanh nghiệp cũng chú trọng hơn đến việc chọn lựa quà tết doanh nghiệp, quà tặng doanh nghiệp như một cách gửi gắm lời chúc tốt đẹp và tạo dấu ấn ý nghĩa trong dịp Tết đang đến gần.
Xem thêm:
